OpenAI ประกาศจำกัดบริการในจีน ส่งสัญญาณการแบ่งขั้วด้านเทคโนโลยี

Key takeaways

• OpenAI ประกาศจำกัดการเข้าถึงบริการสำหรับนักพัฒนาจากจีนแผ่นดินใหญ่และฮ่องกง ตั้งแต่ 9 ก.ค. เป็นต้นไป ซึ่งเป็นการตัดสินใจทางภูมิรัฐศาสตร์มากกว่าธุรกิจ
• ผลกระทบต่อจีนอาจไม่มากนัก เนื่องจาก OpenAI ไม่ได้ให้บริการอย่างเป็นทางการในจีนอยู่แล้ว และมีทางเลือกอื่นๆ ในประเทศจำนวนมากที่สามารถทดแทนได้
• การตัดสินใจนี้สร้างบรรทัดฐานอันตราย เป็นครั้งแรกที่ผู้ให้บริการอินเทอร์เน็ตใหญ่ของสหรัฐฯ ปิดประตูให้ผู้ใช้จีนโดยสมัครใจ ซึ่งเป็นสัญญาณว่าวาระทางภูมิรัฐศาสตร์เริ่มแทรกแซงการตัดสินใจทางธุรกิจ
• จีนต้องเผชิญความเป็นจริงใหม่ของโลกที่แบ่งแยกมากขึ้นในด้าน AI และต้องเร่งสร้างระบบนิเวศ AI ในประเทศเอง

OpenAI ผู้สร้าง ChatGPT ประกาศว่าจะจำกัดการเข้าถึงสำหรับนักพัฒนาจาก "ประเทศที่ไม่ได้รับการสนับสนุน" เริ่มตั้งแต่วันที่ 9 กรกฎาคมนี้ ซึ่งจะตัดขาดโปรแกรมเมอร์ในจีนแผ่นดินใหญ่และฮ่องกงที่ใช้ AI models อันทรงพลังของ OpenAI

คาดการณ์ว่าจีนอาจจะไม่ได้รับผลกระทบมากนัก เนื่องจากบริการของ OpenAI ไม่ได้มีให้บริการ "อย่างเป็นทางการ" ในประเทศอยู่แล้ว ผู้ใช้ในจีนต้องใช้ VPN หรือหาวิธีอื่นเพื่อเข้าถึง OpenAI models ตามกฎระเบียบของจีน บริการ generative AI เช่น ChatGPT ต้องลงทะเบียนกับหน่วยงานของจีนก่อนที่จะเปิดให้บริการแก่สาธารณะได้ และ OpenAI ยังไม่ได้ลงทะเบียนบริการใดๆ บนแผ่นดินใหญ่ ดังนั้น ชุมชนผู้ใช้ OpenAI ในจีนจึงเป็นกลุ่มเล็กๆ ที่ดำเนินการในเขตสีเทา

นอกจากนี้ยังมีทางเลือกอื่น ๆ สำหรับประเทศจีนจำนวนมากซึ่งสามารถแทนบริการของ OpenAI และบางรายอ้างว่าดีกว่าในบริบทของจีน ตามสุภาษิตจีนที่ว่า "ไม่ว่าคนขายหมูจะมีหรือไม่มี เนื้อหมูก็ยังคงมีเสิร์ฟบนโต๊ะ" หมายความว่าไม่มีการพึ่งพาผู้ให้บริการรายเดียวอย่างสมบูรณ์ จากรายชื่อล่าสุดที่เผยแพร่โดย Cyberspace Administration of China มีบริการในสไตล์ ChatGPT ที่ได้รับการอนุมัติ 117 รายการ ณ สิ้นเดือนมีนาคม หลังจากที่ OpenAI ออกประกาศแจ้งนักพัฒนาจีนเรื่องการสูญเสียการเข้าถึง บริษัทในท้องถิ่นหลายแห่งมองว่าเป็นโอกาสทองในการชนะลูกค้ารายใหม่ พวกเขาเสนอแพ็คเกจพิเศษและโทเค็นฟรีเพื่อช่วยนักพัฒนาย้ายจาก OpenAI ไปยัง models ของตน

นอกจากนี้ การ "จำกัด" การเข้าถึงบริการสาธารณะอย่าง ChatGPT ตามตำแหน่งทางภูมิศาสตร์ของผู้ใช้อาจสามารถแก้ไขได้ง่าย ๆ ด้วยการเปลี่ยนที่อยู่ของธุรกิจ

แม้ว่าความเสียหายต่อนักพัฒนาในท้องถิ่นจะมีจำกัด แต่การตัดสินใจนี้ของ OpenAI ก็สร้างบรรทัดฐานที่อันตรายมาก มันเป็นครั้งแรกที่ผู้ให้บริการอินเทอร์เน็ตรายใหญ่ของสหรัฐฯ ปิดประตูให้กับผู้ใช้ของจีนโดยสมัครใจ สถานที่ที่ ChatGPT "รองรับ" มีอยู่ 188 ประเทศและภูมิภาค ตั้งแต่อัฟกานิสถานถึงซิมบับเว แต่จีน - ซึ่งรวมถึงฮ่องกงและมาเก๊า - ไม่อยู่ในรายชื่อเช่นเดียวกับรัสเซีย อิหร่าน และเกาหลีเหนือ

OpenAI ประกาศว่าจะละทิ้งเศรษฐกิจใหญ่อันดับสองของโลกที่มีผู้ใช้อินเทอร์เน็ตหนึ่งพันล้านคน มันเป็นการเบี่ยงเบนอย่างมากจากกลยุทธ์ธุรกิจจีนตามปกติของบริษัทอเมริกัน โดยทั่วไปแล้ว จีนถือเป็นตลาดหลัก หรืออย่างน้อยก็เป็นตลาดที่มีศักยภาพสำคัญสำหรับบริษัทซอฟต์แวร์ ฮาร์ดแวร์ และบริการอินเทอร์เน็ตของสหรัฐ Apple, Qualcomm และ Intel ต่างให้คำมั่นกับตลาดจีน แม้ว่า Nvidia จะไม่ได้รับอนุญาตให้ขายชิป AI ขั้นสูงให้กับจีนภายใต้ข้อจำกัดการส่งออกของสหรัฐฯ แต่ก็ยังคงพยายามหาวิธีให้บริการลูกค้าบนแผ่นดินใหญ่

ในฮ่องกง Microsoft ได้ให้คำรับรองกับผู้ใช้ในเมืองว่าจะยังคงอนุญาตให้ใช้ OpenAI models ผ่านแพลตฟอร์ม cloud computing Azure ในแถลงการณ์ต่อ Post ผู้ลงทุนหลักใน OpenAI ระบุว่าจะยังคงให้การเข้าถึงกับ "ลูกค้าที่มีสิทธิ์ในฮ่องกง" ผ่าน "models ที่นำไปใช้ในภูมิภาคนอกฮ่องกง"

ดังนั้น การตัดสินใจนี้ของ OpenAI จึงดูเหมือนเป็นการตัดสินใจทางภูมิรัฐศาสตร์มากกว่าธุรกิจ ไม่ยากที่จะเชื่อมโยงการประกาศของ OpenAI กับความพยายามของวอชิงตันในการทำลายความสามารถในการพัฒนา AI ของจีน เนื่องจากการตัดสินใจมีขึ้นภายในไม่กี่วันหลังจากกระทรวงการคลังสหรัฐฯ ออกกฎที่เสนอให้ธุรกิจสหรัฐฯ จำกัดหรือรายงานข้อตกลงการลงทุน AI กับจีน ในสัญญาณที่น่าเป็นห่วง วาระทางภูมิรัฐศาสตร์ของพวกสายเหยี่ยวต่อจีนในวอชิงตันเริ่มแทรกแซงการตัดสินใจทางธุรกิจในห้องประชุมที่ Silicon Valley

จีนต้องเผชิญกับความเป็นจริงใหม่ของโลกที่มีการแบ่งแยกมากขึ้นในด้าน AI ประเทศจะค่อยๆ สูญเสียการเข้าถึงเงินทุน ฮาร์ดแวร์ และแม้แต่บริการสาธารณะของสหรัฐฯ ในด้านนี้ ทำให้ยิ่งเร่งด่วนสำหรับประเทศในการสร้างระบบนิเวศ AI ในประเทศ ตั้งแต่โครงสร้างพื้นฐานคอมพิวเตอร์ไปจนถึงแอปพลิเคชันผู้ใช้ปลายทาง ซึ่งจากเหตุการณ์นี้จะเห็นได้ว่า OpenAI ได้เป็นฝ่ายประกาศสงคราม AI แล้ว

Why it matters

ข้อมูลอ้างอิงจาก OpenAI’s move to restrict access to mainland China, Hong Kong a worrying sign